Oceany świata biją czerwcowy rekord temperatury

PARYŻ: Oceany świata właśnie doświadczyły najgorętszego czerwca w historii pomiarów i mogą ustanowić nowe rekordy w nadchodzących miesiącach, gdy El Niño i zmiany klimatyczne napędzają temperatury jeszcze wyżej – powiedzieli naukowcy w środę.

Globalna średnia temperatura powierzchni morza w czerwcu wyniosła 20,98°C, bijąc poprzednie rekordy z 2023 i 2024 r., według unijnej służby Copernicus Marine Service.

Rekord ten wieńczy sześć miesięcy niemal bezprecedensowego ocieplenia oceanów w 2026 r., z przedłużającymi się morskimi falami upałów – podała służba. Średnia temperatura mórz w pierwszej połowie roku wyniosła 20,04°C, nieco poniżej rekordu ustanowionego w tym samym okresie w 2024 r.

Naukowcy stwierdzili, że nadejście potencjalnie silnego zjawiska El Niño może jeszcze bardziej podnieść globalne temperatury oceanów i atmosfery w 2026 r. i w przyszłym roku.

„Obecne warunki mogą wskazywać na początek nowej fazy, prowadzącej ponownie na nieznane terytorium" – powiedział Carlo Buontempo, dyrektor Copernicus Climate Change Service, unijnego monitora klimatu.

„Przy temperaturach oceanów na tym poziomie i El Niño na horyzoncie prawdopodobnie będziemy świadkami kolejnych rekordów temperatur w nadchodzących miesiącach" – powiedział Buontempo w oświadczeniu.

El Niño charakteryzuje się niezwykle ciepłymi wodami w części Oceanu Spokojnego, uwalniającymi więcej ciepła do atmosfery i wpływającymi na wzorce wiatru, chmur i pogody na całym świecie.

Może to zwiększyć ryzyko ekstremalnych zjawisk pogodowych – od powodzi w Peru po susze w częściach Afryki i pożary lasów w Australii.

Może jednak również powodować tymczasowy skok globalnych temperatur, potęgując długoterminowe ocieplenie spowodowane spalaniem paliw kopalnych przez ludzkość.

Temperatury lądowe i morskie osiągnęły rekordowy poziom w 2024 r. pod koniec ostatniego El Niño.

„Wraz z nadejściem roku El Niño… możemy oczekiwać, że 2026 r. znajdzie się wśród najcieplejszych (kiedykolwiek) odnotowanych" – powiedział Simon Van Gennip, główny oceanograf Copernicus Marine Service, podczas briefingu prasowego.

„Wynika to z El Niño… ale także z ocieplenia spowodowanego emisjami gazów cieplarnianych, które nadal dostarczamy do atmosfery" – powiedział Van Gennip.

'Pogłębiający się kryzys' 

Raport ten następuje po ostrzeżeniu wydanym w głównej ocenie naukowej ONZ w ubiegłym miesiącu, która stwierdziła, że oceany świata znalazły się w „pogłębiającym się kryzysie", ponieważ morza ocieplają się i podnoszą szybciej.

Oceany są kluczowym regulatorem klimatu Ziemi, ponieważ pochłaniają około 90% nadmiaru ciepła spowodowanego emisją gazów cieplarnianych przez ludzkość, takich jak dwutlenek węgla.

Cieplejsze oceany zwiększają wilgotność w atmosferze, dostarczając paliwa dla tropikalnych cyklonów i niszczycielskich opadów.

Gorętsze morza bezpośrednio przyczyniają się również do podnoszenia poziomu morza – woda rozszerza się po podgrzaniu – i tworzą nieznośne warunki dla tropikalnych raf, których korale mogą bielić i obumierać podczas przedłużających się morskich fal upałów.

Pierwsze sześć miesięcy roku naznaczone było rozległymi morskimi falami upałów, które dotknęły około 82% oceanów świata – drugi co do wielkości zasięg po 2024 r. – według Copernicus Marine Service.

Morskie fale upałów – przedłużające się okresy niezwykle wysokich temperatur morza – mogą wpływać na pogodę, wywoływać bielenie korali i okazać się śmiertelne dla morskich organizmów żywych.

Globalne ciepło

Globalne temperatury powierzchni morza były zróżnicowane w pierwszej połowie roku – podała służba prowadzona przez Mercator Ocean International, organizację non-profit wspieraną przez UE.

Morze Śródziemne pobiło swój czerwcowy rekord, osiągając 24,3°C, przewyższając poprzednie rekordy z 2023 i 2025 r. Morskie fale upałów dotknęły 98% basenu w ciągu pierwszych sześciu miesięcy roku.

Morska fala upałów dotykająca północno-zachodnią część Morza Śródziemnego pobiła w poniedziałek rekordowy pomiar intensywności po tygodniu, w którym rekordy temperatur padały w całej Europie – poinformował hiszpański instytut klimatyczny.

Tropikalny Pacyfik również odnotował najgorętszy czerwiec w historii, osiągając 27,26°C.

Region wyrównał swój rekord z 2016 r. dla okresu od stycznia do czerwca, z najsilniejszym i najbardziej trwałym ociepleniem w zachodnim równikowym Pacyfiku oraz u wybrzeży Peru i Kalifornii.